Vücut kitle indeksi nedir?
Vücut kitle indeksi (VKİ), İngilizce kısaltmasıyla BMI, kilonuzun boyunuzun karesine bölünmesiyle bulunan basit bir orandır: VKİ = kilo (kg) ÷ boy² (m). 1830’larda Adolphe Quetelet tarafından geliştirilen bu ölçüt, bireysel teşhis için değil toplum düzeyinde istatistiksel karşılaştırma için tasarlanmıştı. Bugün Dünya Sağlık Örgütü’nün sınıflandırmasıyla yaygın bir ilk değerlendirme aracı olarak kullanılıyor.
Sonucunuz ne anlama geliyor?
Dünya Sağlık Örgütü sınıflandırmasına göre 18,5’in altı zayıf, 18,5–24,9 arası normal kilo, 25–29,9 arası fazla kilolu ve 30 üzeri obez kabul edilir. Ancak bu eşikler yetişkinler için geneldir; 18 yaş altı çocuklarda yaşa ve cinsiyete göre persentil eğrileri kullanılır, gebelikte ise VKİ geçerli bir ölçüt değildir.
VKİ neyi ölçmez?
VKİ yağ ile kası ayırt edemez. Düzenli ağırlık antrenmanı yapan bir sporcunun VKİ’si yüksek çıkabilir; bu kişi obez değildir, kas kütlesi fazladır. Tersine, hareketsiz yaşayan ve kas kütlesi düşük bir kişide VKİ normal görünürken vücut yağ oranı yüksek olabilir — buna “normal kilolu obezite” denir. VKİ ayrıca yağın nerede biriktiğini de göstermez; oysa karın bölgesindeki iç yağlanma, kalça ve bacaktaki yağdan çok daha güçlü bir metabolik risk göstergesidir.
Peki ne yapmalı?
VKİ’yi bir başlangıç noktası olarak görün, bir hüküm olarak değil. Daha bütüncül bir tablo için bel çevrenizi ölçün ve vücut yağ oranınızı tahmin edin. Klinikte kullandığımız BIA (biyoelektrik impedans) cihazı; yağ kütlesi, kas kütlesi ve vücut suyunu ayrı ayrı ölçerek bu üç hesaplayıcının birlikte verdiğinden çok daha net bir tablo sunar.
Bilgilendirme: Bu araç genel bilgilendirme amaçlıdır ve tıbbi teşhis yerine geçmez.